1.1.4. Kimyasal Maddelerin Kullanımı ve Güvenlik
- Neredeyse bütün kimyasal maddelerin çevre ve sağlık üzerinde olumsuz etkileri vardır.
- Bu yüzden kimyasalların:
- güvenli bir şekilde kullanılması,
- çevresel etkilerin kontrol altında tutulması
- insan sağlığına zarar verme riskinin azaltılması oldukça önemlidir.
1.1.4… Laboratuvar Güvenlik Kuralları
- Kurallarına uygun giyinilmelidir.
- Oyun ve şaka yasaktır.
- İzinsiz hiçbir şeye dokunulmamalıdır.
- Deneyde farklı bir yöntem izlenmemelidir.
- Yemek ve içmek yasaktır.
- Kimyasallar yakından koklanmamalı ve tadına bakılmamalıdır.
- Eldiven kullanılmalıdır.
- Kimyasalların etiketleri okunmalıdır.
- Yıkamadan eller cilde sürülmemelidir.
- Deneyin başından ayrılmak yasaktır.
- Isıtılan malzeme dik tutulmalıdır.
- İşi biten kaplar temizlenmeli ve yerine konmalıdır.
- Acil durumlarda kullanılacak ekipmanlar öğrenilmelidir.
- İşi biten elektrikli aletlerin fişi çekilmeli, su vanaları kapatılmalıdır.
- Atıklar lavaboya dökülmemeli ve uygun atık kaplarına atılmalıdır.
- Atık çöp kutularının ağzı açık bırakılmamalıdır.
1.1.4… Cam Malzemeyle Çalışılırken Uyulması Gereken Kurallar
- Kırık, çatlak ve kirli cam malzeme kullanılmamalıdır.
- Uzun cam malzemeler taşınırken dik tutulmalıdır.
- Delikli tıpa veya mantar yerleştirilmeden önce vazelin gibi kayganlaştırıcı bir madde kullanılmalıdır.
- Aşırı kuvvet uygulanmamalı ve ani kırılmalara karşı dikkatli olunmalıdır.
- Kırılan cam malzemeler asla elle toplanmamalıdır.
- Termometre kırıklarında laboratuvar sorumlusuna veya öğretmene haber verilmelidir.
- Kullanımdan önce ve sonra saf su ile yıkanmalıdır.
1.1.4… Kimyasal Maddelerle Çalışılırken Uyulması Gereken Kurallar
- Uygun malzeme ile tartılmalı ve güvenli bir şekilde aktarılmalıdır.
- Şişe kapakları açık bırakılmamalıdır.
- Aynı spatül veya pipet temizlenmeden başka bir madde için kullanılmamalıdır.
- Pipet puar ile kullanılmalıdır.
- Kimyasallar birbiriyle gelişigüzel karıştırılmamalıdır.
- Asitler pipet yardımı ile yavaşça su içerisine
dökülüp seyreltilmelidir.
- Uçucu ve yanıcı maddelerin ağzı açık bırakılmamalı, bunlar aleve yakın tutulmamalıdır.
- Zehirli buhar ve gaz oluşturan maddeler ile çalışılırken çeker ocak kullanılmalıdır.
- Etiketler hiçbir şekilde bozulmamalıdır.
- Metal araçlar nemli bırakılmamalıdır.
- Kimyasal şişeleri doğrudan güneş alan yerlerde bulundurulmamalıdır.
1.1.4… Ölçüm Aletleriyle Çalışılırken Uyulması Gereken Kurallar
- Kimyasal madde tartılırken terazinin içine dökülmemesine dikkat edilmelidir.
- Sıcaklık ölçümünde termometre cam malzeme veya ısıtılan kimyasal maddenin içinde bırakılmamalıdır.
- Sıvılarda hacim ölçümü için damlalık, pipet ve mezür kullanılmalıdır.
- Beherglas sıvıların hacim ölçümünde kullanılmamalıdır.
- Sıvılarda hacim ölçülürken mezür sabit bir şekilde masada durmalı ve tam karşıdan bakılarak hacim okuması yapılmalıdır.
1.1.4… Kazalarda Uyulması Gereken Kurallar
- Kimyasal maddenin teması durumunda:
- Cilt ve göz en az 15 dakika bol su ile yıkanmalıdır.
- İlk yardım kurallarına uyulmalıdır.
- Asitlerin deri ile temasında su ve zayıf baz çözeltisi uygulanmalıdır.
- Kimyasal yanıklarda:
- Bölge öncelikle bol su ile yıkanmalıdır.
- Ağrı azalıncaya kadar yanıklara temiz soğuk su veya buz uygulanmalıdır.
- İlk yardım kuralları çerçevesinde hareket edilmelidir.
- Bir yangın çıktığında:
- Önce yetkililere haber verilmelidir.
- Alevin havayla temasını kesmek için yangın battaniyesiyle müdahale edilmelidir.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
Uyarı İşareti Nedir?
- Kimyasal maddelerin yol açtığı tehlikeleri anlatan işaretlere veya şekillere risk piktogramları veya uyarı işaretleri denir.
- Uyarı işaretlerini, kimyasal maddelerin ambalajlarının üzerinde görürüz.
Başlıca Uyarı İşretleri Hangileridir?
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
1. Tahriş Edici Madde
- Deriye ve göze zarar verebilir.
- Buharı solunmamalıdır ve vücutla temas ettirilmemelidir.
- Gözleri ve deriyi korumak için özel önlemler alınmalıdır ve koruyucu giysi giyilmelidir.
- Bu maddeler ozon tabakasına zarar verebilir.
2. Basınçlı Gaz İşareti
- Basınç altında gaz içerir. Çıkan gaz soğuk olabilir ve ısıtıldığında patlayabilir.
- Deriye ve göze temas ettirilmemelidir.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
3. Yanıcı-Parlayıcı Madde
- Yanıcı ve parlayıcıdır.
- Alevlenme noktası 0 °C’un altı, kaynama noktası en fazla 35 °C olan sıvılardır.
- Bu tür maddeler ateş, kıvılcım ve ısıdan uzak tutulmalıdır.
4. Yakıcı/Oksitleyici Madde
- Havasız ortamda bile alev alabilir veya yanabilir. Yanıcı maddelerle karıştırıldığında patlayabilir.
- Yanan maddelerle teması önlenmelidir.
- Ateş, kıvılcım ve ısıdan uzak tutulmalıdır.
- Kullanılırken uygun mesafede durulmalı ve koruyucu giysi giyilmelidir.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
5. Zehirli (Toksik) Madde İşareti
- Zehirli veya çok zehirlidir.
- Ağız, deri ve solunum yolu ile zehirlenmelereyol açar.
- Vücut ile temas ettirilmemelidir. Kanser riski taşır.
6. Aşındırıcı (Korozif) Madde İşareti
- Canlı dokuyu tahrip eden ya da demiri aşındıran/paslandıran maddelerdir.
- Deriye ve göze hasar verir.
- Gözleri ve deriyi korumak için özel önlemler alınmalı, koruyucu giysi giyilmeli ve buharı solunum yoluyla alınmamalıdır.
- Metallerden uzak tutulmalıdır.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
7. Çevreye Zararlı Madde İşareti
- Suya ve doğadaki canlılara zarar verir.
- Doğaya dökülmemeli ve salınmamalıdır.
8. Patlayıcı Madde İşareti
- Kıvılcım, ısınma, alev, vurma, çarpma ve sürtünmeye maruz kaldığında patlayabilir.
- Ateş, kıvılcım ve ısıdan uzak tutulmalıdır.
- Uygun mesafede durulmalı ve koruyucu giysi giyilmelidir.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
9. Radyoaktif Madde İşareti
- Çevresine radyasyon yayar ve canlı dokularda kalıcı hasarlara neden olabilir.
- Bu işaretin bulunduğu bölgelerde dolaşılmamalı, koruyucu giysiler kullanılmalıdır.
10. Tıbbi Atık İşareti
- Sağlık ünitelerindeki işlemler sırasında ortaya çıkan, enfeksiyon riski taşıyan, patolojik veya kesici-delici atıklardır.
1.1.4… Temel Güvenlik Uyarı İşaretleri
11. Sağlığa Zararlı Madde İşareti
- İnsan sağlığına kısa veya uzun dönemli hasarlar verebilir.
- Vücut/cilt ile temas ettirilmemeli, ağız yoluyla alınmamalı ve solunmamalıdır.
- Ayrıca kanser riski taşır
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1.1.4… Kimya Laboratuvarında Kullanılan Temel Malzemeler
1. ETKİLEŞİM 9
1.1.4. Kimyasal Maddelerin Kullanımı ve Güvenlik
Bitti 🙁